Memurun Emekli İkramiyesinde 1 Gün Kuralı! Eksik Kalan Yıl Ödenmiyor

Emekliliğe hazırlanan memurların çoğu, emekli ikramiyesini hesaplarken toplam hizmet süresini esas alıyor. Oysa yasa, ikramiyeyi yalnızca tamamlanmış hizmet yılları için öngörüyor. Bu nedenle hizmet süresinin bir yıla ulaşması için 1 gün bile eksik kalsa, o yıl ikramiye hesabına hiç girmiyor. İşin dikkat çeken tarafı ise aynı sürenin emekli aylığı hesabına eksiksiz eklenmesi.

Memurlar.net emeklilik editörünün değerlendirmesine göre bu durum çelişkili bir tablo ortaya çıkarıyor ve emekli ikramiyesinin de işçilerin kıdem tazminatında olduğu gibi gün hesabıyla ödenmesi için yasal düzenleme yapılması gerekiyor.

Kanun ne diyor?

Emekli ikramiyesinin dayanağı 5434 sayılı T.C. Emekli Sandığı Kanunu'nun 89. maddesi. Bu madde; emekli, adi malullük veya vazife malullüğü aylığı bağlanan ya da toptan ödeme yapılan asker ve sivil tüm iştirakçilere ikramiye verileceğini düzenliyor. Hesaplamanın ölçüsü ise maddede açıkça yazıyor: "Her tam fiili hizmet yılı için aylık bağlamaya esas tutarın bir aylığı emekli ikramiyesi olarak verilir."

Buradaki "tam fiili hizmet yılı" ifadesi, kuralın özünü oluşturuyor. Örneğin 27 yıl 11 ay 29 gün hizmeti bulunan bir memur, ikramiye açısından 27 yıllık hizmet sahibi sayılıyor. Aradaki 11 ay 29 günlük süre için herhangi bir ödeme yapılmıyor.

İkramiye hangi tutar üzerinden hesaplanıyor?

Emekli ikramiyesi, memurun eline geçen net maaş üzerinden hesaplanmıyor. Ödeme, "aylık bağlamaya esas tutar" denilen ve memur çalışırken Sosyal Güvenlik Kurumu kesintilerine tabi tutulan tutar üzerinden yapılıyor. İkramiye, görevden ayrılınan tarihteki emeklilik keseneğine esas aylık tutar ile tam hizmet yılı sayısının çarpılmasıyla bulunuyor.

5510'a tabi memurlar için de aynı kural geçerli

Bu uygulama yalnızca 1 Ekim 2008 öncesi göreve başlayan ve 5434 sayılı Kanun'a tabi olan memurları ilgilendirmiyor. 5510 sayılı Kanun kapsamındaki memurların emekli ikramiyesi de bu kanunun ek 82. maddesine göre, 5434 sayılı Kanun'un 89. maddesiyle aynı şekilde hesaplanıyor. Dolayısıyla tam yıldan az sürelere ikramiye ödenmemesi her iki grup için de geçerli.

Aylığa ekleniyor, ikramiyeye eklenmiyor

Konunun neden tartışma yarattığını anlamak için 5434 sayılı Kanun'un 41. maddesi, ek 70. maddesi ve 89. maddesine birlikte bakmak gerekiyor. 41. madde, emekli aylığı bağlanırken 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'ndaki gösterge ve ek göstergelerin esas alınacağını düzenliyor ve bir tam yıldan az sürelerin de aylık tutarına eklenmesini öngörüyor.

Ek 70. madde ise aylık ve emekli ikramiyesi hesabında taban aylık, kıdem aylığı ve ek gösterge unsurlarının prim kesintilerine dahil edileceğini belirliyor. Yani memur, tam yılı doldurmayan süreler için de her ay düzenli olarak prim ödüyor. Buna karşın 89. madde ikramiyeyi yalnızca tam yıllara bağladığı için küsurat süreler hesap dışında kalıyor.

Editörden yasal değişiklik çağrısı

Memurlar.net emeklilik editörü, memurun çalıştığı ve prim kesintisi yapılan sürelere ikramiye verilmemesinin yasal bir dayanağı olsa da normal görünmediğini vurguluyor. Editör, emekli ikramiyesinde daha önce 30 yılla sınırlı olan üst tavanın kanun değişikliğiyle kaldırıldığını hatırlatarak, tam yıldan az sürelerin de hesaba katılmasının doğru olacağını belirtiyor. İşçilere ödenen kıdem tazminatı gün hesabıyla ödenirken memurun ikramiyesinde bu esnekliğin olmaması, iki sistem arasındaki önemli farklardan biri olarak öne çıkıyor.

Emeklilik dilekçesi verecek memurlara öneri

Mevcut kurallar değişmediği sürece, emekliliğe birkaç gün ya da birkaç hafta kala dilekçe vermeyi planlayan memurların hizmet sürelerini dikkatle hesaplaması önem taşıyor. Yeni bir tam yılı doldurmaya kısa süre kalmışsa, emeklilik tarihini o güne göre ayarlamak ikramiyede bir aylık tutar kadar fark yaratabiliyor. Hizmet dökümü e-Devlet üzerinden kontrol edilebiliyor.