Tarihsiz İstifa Dilekçesi Oyunu Mahkemeden Döndü! İşçiye 4 Maaş Tazminat

İşe girerken ya da çalışırken önüne konan belgeleri okumadan imzalayan milyonlarca çalışanı ilgilendiren emsal bir karar geldi. Bir güvenlik görevlisinin, işverenin başka bir projesinde çalışmak için imzaladığı tarihsiz belgeyi "istifa dilekçesi" gibi kullanan işverenin planı mahkemeden döndü. Bölge Adliye Mahkemesi (BAM), belgenin gerçek bir istifa niteliği taşımadığına hükmederek işçinin işe iadesine karar verdi. İşçi işe başlatılmazsa 4 aylık brüt ücreti tutarında tazminat ödenecek.

Karar, özellikle kıdemli işçileri tazminatsız çıkarmak için başvurulan "istifa oyunlarına" karşı önemli bir uyarı niteliği taşıyor.

Olay nasıl yaşandı?

Uzun yıllar bir özel güvenlik şirketinde güvenlik görevlisi olarak çalışan M.K., işten çıkarıldıktan sonra iş mahkemesine başvurdu. M.K., istifa etmemesine rağmen işverenin kendisini "03" çıkış koduyla, yani istifa etmiş gibi göstererek haksız şekilde işten çıkardığını ileri sürdü. İşveren ise elinde işçinin imzaladığı bir istifa dilekçesi bulunduğunu savundu.

İlk derece iş mahkemesi, feshin geçersiz olduğunu tespit ederek işçinin işe iadesine hükmetti. İşveren avukatı kararı istinafa taşıdı.

Dilekçede ne yazıyordu?

Dosyayı inceleyen BAM 8. Hukuk Dairesi, işverenin sunduğu belgenin el yazılı, imzalı ancak tarihsiz olduğunu tespit etti. Belgede "Çalışmış olduğunuz projenizden başka bir projede çalışmak için ayrılıyorum" ifadesi yer alıyordu. Mahkeme, dilekçenin hangi tarihte yazıldığının belgeden anlaşılamadığını, ayrıca içeriğinin de işten ayrılma iradesini değil, aynı işveren bünyesinde başka bir projeye geçme isteğini gösterdiğini vurguladı.

Bu nedenle belgenin gerçek bir istifa dilekçesi olarak kabul edilemeyeceğine karar verildi.

Mahkeme 4 aylık tazminata hükmetti

BAM kararında, "Davacının özel güvenlik hizmetleri şirketindeki iş yerine işe iadesine, davacının süresi içindeki başvurusuna rağmen işverence işe başlatılmaması halinde ödenmesi gereken tazminat miktarının davacının çalıştığı süre ve fesih sebebi de dikkate alınarak takdiren 4 aylık brüt ücreti olarak belirlenmesine" hükmedildi.

İşe iade davasında süreler kritik

İş Kanunu'na göre iş güvencesi kapsamındaki bir işçi, fesih bildiriminin tebliğinden itibaren bir ay içinde önce arabulucuya başvurmak zorunda. Arabuluculukta anlaşma sağlanamazsa son tutanaktan itibaren iki hafta içinde iş mahkemesinde dava açılabiliyor. İşe iade kararı kesinleştikten sonra işçinin 10 iş günü içinde işverene başvurması gerekiyor. İşveren işçiyi bir ay içinde işe başlatmazsa, mahkemenin belirlediği işe başlatmama tazminatını ödemekle yükümlü oluyor.

Boşta geçen süre ücreti de gündemde

İşe iade davasını kazanan işçi, yalnızca işe başlatmama tazminatına değil, kararın kesinleşmesine kadar çalıştırılmadığı süre için de en çok dört aya kadar ücret ve diğer haklarını almaya hak kazanıyor. Yani işçinin eline geçecek toplam tutar, mahkemenin belirlediği tazminatla birlikte bu boşta geçen süre alacağını da kapsayabiliyor. İşçi işe başlatılırsa daha önce ödenen kıdem ve ihbar tazminatı varsa bu alacaklardan mahsup ediliyor.

Kıdemli işçiler neden hedef oluyor?

Uzmanlara göre çalışma süresi uzadıkça kıdem tazminatı tutarı da büyüyor. Bu durum, bazı işverenlerin uzun süredir çalışan personeli istifa etmiş gibi göstermeye çalışmasına yol açabiliyor. Mahkemelerin son dönemde verdiği kararlar ise bu tür yöntemlere geçit vermediğini gösteriyor.

Çalışanlar nelere dikkat etmeli?

• Tarihsiz, boş ya da içeriği anlaşılmayan belgeleri imzalamayın.
• İmzaladığınız her belgenin bir kopyasını isteyin.
• İşten çıkarıldığınızda e-Devlet'teki SGK işten ayrılış kodunu mutlaka kontrol edin; "03" istifa kodu görüyorsanız ve istifa etmediyseniz süreleri kaçırmadan hukuki destek alın.
• Tanık, mesaj ve yazışma gibi delilleri saklayın.

İstifa kodu ile çıkarılan işçi kıdem tazminatı ve işsizlik maaşı gibi önemli haklardan mahrum kalabiliyor. Bu karar, işverenin elindeki imzalı bir kâğıdın tek başına istifa sayılmayacağını, işçinin gerçek iradesinin araştırılması gerektiğini bir kez daha ortaya koydu.